close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • INFORMACJE EKONOMICZNE

  • wersja PDF

    Biuletyn Ekonomiczny nr 8/2017

     

     

    Wzrost PKB w I kwartale br. wyższy niż pierwotnie zapowiadano. Centralny Urząd Statystyczny (KSH) opublikował kolejny szacunek dotyczący wyników węgierskiej gospodarki w I kwartale br. Skorygował w nim wymiar wzrostu gospodarczego - z 4,1% PKB do 4,2% PKB. Po uwzględnieniu czynników kalendarzowych wzrost także jest wyższy niż zapowiadano w pierwszym szacunku – wynosi nie 3,7% PKB, a 3,8% PKB.

     

    Podstawowa stopa procentowa bez zmian. Rada Monetarna Węgierskiego Banku Narodowego (MNB) nie zmieniła wysokości podstawowej stopy procentowej, pozostawiając ją na poziomie 0,9%.

     

    W kwietniu 2017 roku produkcja przemysłowa odnotowała spadek r/r na poziomie 3,0% (po wyeliminowaniu czynników kalendarzowych produkcja wzrosła o 2,5%). W stosunku do poprzedniego miesiąca, po wyeliminowaniu czynników sezonowych i kalendarzowych, wskaźnik produkcji był niższy w kwietniu 2017 roku o 0,8% r/r. Wolumen eksportu produktów przemysłowych był niższy w kwietniu o 4,8% r/r, a sprzedaży krajowej produktów przemysłowych znajdował się praktycznie w stagnacji (+0,1%) r/r. (KSH)

     

    Ceny artykułów konsumpcyjnych w maju 2017 roku były wyższe w stosunku do cen z maja 2016 roku o 2,1%. Ceny żywności były wyższe o 2,7%, przy czym zdrożały sery o 7,3%, mięso wieprzowe o 14,8%, kiełbasy o 6,1%, cukier o 12,0%, chleb o 4,5%, staniały natomiast mięso drobiowe o 15,7%. Alkohol i wyroby tytoniowe zdrożały przeciętnie o 3,9%. W porównaniu z poziomem sprzed roku koszty energii dla gospodarstw domowych nieznacznie wzrosły o 0,7%, a ceny paliw wzrosły o 4,7%. Ceny odzieży zdrożały o 0,4%, usług zdrożały o 1,5%, a dóbr konsumpcyjnych trwałego użytku były niższe 0,3%. W stosunku do poprzedniego miesiąca ceny artykułów konsumpcyjnych w maju 2017 roku zdrożały o 0,2%. (KSH)

     

    W okresie marzec-maj 2017 roku bezrobocie na Węgrzech spadło do 4,4% r/r (i było o 1,1% niższe r/r). W badanym okresie liczba bezrobotnych stanowiła 203 tysiące osób i była o 48 tys. osób niższa niż rok wcześniej. W grupie wiekowej 25-54 lat bezrobocie spadło o 1,1% r/r i wyniosło 3,9%, w grupie wiekowej 55-64 niewiele się zmieniło pozostając na poziomie 4,2%, a wśród osób młodszych (15-24 lat) wyniosło 10,8% i obniżyło się o 3,0% w porównaniu z analogicznym okresem sprzed roku. Spośród ogółu bezrobotnych 44,2% poszukiwało pracy przez okres dłuższy niż rok, a przeciętny okres przebywania bez zatrudnienia wynosił 16,6 miesięcy. (KSH)

     

    W okresie marzec-maj 2017 roku zatrudnionych (w wieku 15-74 lat) na Węgrzech było 4.393 tysiące osób, co oznacza o 79 tysięcy osób więcej niż rok wcześniej (wzrost o 1,8%). W badanym okresie na rynku pierwotnym zatrudnienie znalazło 108,0 tys. osób więcej r/r (w sumie pracuje na nim 4 079,3 tys.), w ramach programów prac publicznych odeszło z pracy 21,6 tys. osób r/r (w sumie pracuje w nich 202,7 tys.), a o 7,4 tys. r/r osób spadła liczba Węgrów pracujących za granicą (w sumie oficjalnie pracuje zagranicą 110,7 tys.). Wskaźnik zatrudnienia osób w wieku 15-64 lat (4 332 tys.) wzrósł do 67,6% (o 1,6% r/r). (KSH)

     

    W kwietniu 2017 roku średnia płaca brutto w gospodarce narodowej osób zatrudnionych na pełnym etacie wyniosła 303.000 HUF (wzrost o 14,6% r/r), zaś w okresie styczeń-kwiecień 2017 roku bez uwzględnienia osób zatrudnionych w ramach prac publicznych, wzrosła na poziomie gospodarki narodowej o 11,4% r/r i wyniosła 301.100 HUF, przy czym w sektorze prywatnym średnia płaca brutto wzrosła o 10,5% (do 302.800 HUF), a w sferze budżetowej o 14,4% (do 301.400 HUF). Średnia płaca netto w gospodarce narodowej (liczona bez ulg rodzinnych) wzrosła w kwietniu o 14,6% r/r i wyniosła 201.500 HUF. (KSH)

     

    W kwietniu 2017 roku ceny produkcji sprzedanej przemysłu były wyższe o 4,4% w stosunku do kwietnia 2016 roku. Ceny sprzedaży krajowej w kwietniu wzrosły o 6,8% r/r, a sprzedaży na eksport o 3,4% r/r. (KSH)

     

    Węgierski przemysł budowlany odnotował w marcu 2017 roku wzrost o 33,3% w porównaniu z marcem 2016 roku, a w porównaniu z poprzednim miesiącem po wyeliminowaniu czynników sezonowych i kalendarzowych odnotowano wzrost o 3,4%. W marcu 2017 roku produkcja budynków wzrosła o 30,2% r/r, a wykonanie robót budowlanych innego typu o 48,8% r/r. W stosunku do marca 2016 roku w marcu 2017 roku portfel nowych zamówień na roboty budowlane był niższy o 31,3%, a skumulowana liczba zamówień na koniec miesiąca była wyższa o 81,3% r/r. (KSH)

     

    W okresie styczeń-kwiecień 2017 roku wartość węgierskiego eksportu wyniosła 33.104 mln EUR (wzrost wolumenu o 9,0% r/r), a importu 29.747 mln EUR (wzrost o 10,7% r/r), co oznacza, że - dodatnie dla Węgier - saldo obrotów handlowych ukształtowało się na poziomie 3358 mln EUR (spadek o 160 mln EUR r/r). (KSH)

     

    W kwietniu 2017 roku wolumen obrotów handlu detalicznego wzrósł o 3,2%, a po wyeliminowaniu czynników kalendarzowych wzrósł o 1,7% r/r. Wartość obrotów handlu detalicznego po cenach bieżących (w tym również internetowego i wysyłkowego) w kwietniu 2017 roku wyniosła 831 mld HUF. (KSH)

     

    W stosunku do kwietnia 2016 roku ceny produktów rolnych wzrosły w kwietniu 2017 roku o 4,1%, przy czym ceny upraw roślinnych spadły o 1,2% r/r, a zwierząt żywych i produktów pochodzenia zwierzęcego wzrosły o 14,5%. (KSH)

     

    Wyższy wzrost gospodarczy obniża zadłużenie państwa. W wyniku wyższego niż się spodziewano w I kw. br. wzrostu PKB bank centralny zmodyfikował poziom zadłużenia państwa na koniec I kw. br. z 74,6% PKB do 74,3% PKB.

     

    Nadwyżka w węgierskim budżecie. W I kwartale br. budżet państwa zanotował nadwyżkę rzędu 2% PKB (178,3 mld HUF). Nadwyżka ta była o 44,3 mld HUF (o 0,4% PKB) większa niż w ubiegłym roku. Jak wskazują analitycy tak dobrego bilansu sektor rządowy nie wykazał od 1999 roku. (KSH)

     

    Duże banki z Londynu bardziej optymistyczne w stosunku do węgierskiej gospodarki. Na początku czerwca br. Morgan Stanley Research opublikował nowe prognozy wzrostu gospodarczego na 2017 i 2018 rok, w tym szacunki dla Węgier. Przewidywany wzrost PKB podniesiono na rok bieżący z 2,9% PKB do 3,8% PKB, a na rok przyszły – z 2,8% PKB do 3,3% PKB. To jedne z największych korekt w górę wśród krajów regionu, choć nowe szacunki i tak są niższe od oficjalnych prognoz węgierskiego rządu (4,1% i 4,3%). W przypadku obu lat założona dynamika węgierskiej gospodarki jest wyższa od polskiej i rumuńskiej, a w 2018 roku także serbskiej. Istotne jest też to, że Morgan Stanley nadal nie wierzy w to, by po dynamicznym wzroście w bieżącym roku gospodarka węgierska była w stanie jeszcze bardziej przyśpieszyć w kolejnym roku. Korekty prognoz dokonał także bank JP Morgan – zamiast spodziewanych dotychczas 3,6% PKB oczekuje w bieżącym roku wzrostu o 4% PKB. Na 2018 rok prognozę pozostawił jednak na tym samym poziomie - 3,5% PKB.

     

    Czerwcowa prognoza Instytutu Badań nad Gospodarką GKI. Na Węgrzech wzrost gospodarczy w I kwartale br. był szybszy niż się spodziewano - PKB według danych surowych wzrósł o 4,2%, a po wyeliminowaniu czynników kalendarzowych i sezonowych o 3,8%. Jest to o wiele wyższa dynamika niż średnia unijna (2,1%), lecz w skali regionu nie robi to już takiego wrażenia, bo od węgierskiej szybciej rosły gospodarki Rumunii, Słowenii, Litwy, Łotwy i Estonii, a podobna była dynamika gospodarki Polski. Inwestycje wzrosły wprawdzie, ale konsumpcja gospodarstw domowych wykazała wyniki grubo poniżej oczekiwań (wzrost o 2,5%). Dane te stawiają strukturę węgierskiego wzrostu gospodarczego w zupełnie nowym świetle, bo w ciągu roku spodziewać się można przyspieszonego rozwoju konsumpcji oraz znacznego spowolnienia inwestycji. Zgodnie z tym GKI zmodyfikował swą prognozę na bieżący rok i w 2017 roku spodziewać się będzie można co najmniej 3,5% wzrostu PKB. Prognoza wzrostu PKB na 2018 rok pozostała niezmieniona - 3,7%. Produkcja przemysłowa w kwietniu obniżyła się o 3% r/r, która podobnie jak jej 10-procentowy wzrost w marcu powiązany jest z czynnikiem kalendarzowym, czyli terminem Świąt Wielkanocnych. Produkcja była niższa także w porównaniu z poprzednim miesiącem (o 0,8%). Dynamika produkcji przemysłowej w tym roku wyniesie ok. 5%, a w 2018 roku - pod wpływem stopniowych inwestycji koncernów Sony i Apollo, realizowanych w 2017 roku - wzrosnąć może do 6%. Produkcja budowlana w marcu również zanotowała bardzo wysoki wzrost – o 33%, lecz w kwietniu, podobnie do produkcji przemysłowej, spodziewać się można tutaj lekkiej korekty – po 25-procentowym wzroście w I kwartale w skali roku obniży się do ok. 20%. Dobre wyniki idą w parze ze wzrastającymi cenami -  w I kwartale ceny prac wykonawczych wzrosły o 4%, a w zakresie budowy mieszkań prawie o 7%. Wartość skumulowana zamówień na roboty budowlane na koniec marca wzrosła o 80% r/r (należy jednak pamiętać o efekcie niskiej bazy spowodowanym zeszłoroczną zapaścią branży). W przyszłym roku w przemyśle budowlanym spodziewany jest 18-procentowy wzrost produkcji. Obroty handlu detalicznego w kwietniu nie wzrosły w porównaniu z I kwartałem i to mimo przypadającej w tym miesiącu Wielkanocy, co jest zawsze czynnikiem sprzyjającym. Jednak w ciągu roku po dotychczasowym 3-procentowym wzroście spodziewać się można dynamiki na poziomie 4%. W pierwszych czterech miesiącach br. obroty handlowe z zagranicą były ożywione: licząc w EUR eksport wzrósł o 9,1%, import – o 10,8%. W I kwartale sektor finansowy wykazywał stagnację, tutaj w ciągu roku – w związku z powolnym, acz stałym wzrostem liczby i wartości udzielanych kredytów – należy się spodziewać wzrostu.  Stopa bezrobocia w okresie luty-kwiecień br. wyniosła 4,6%. W porównaniu z poprzednim rokiem to spadek o 1,3%, lecz w stosunku do poprzedniego kwartału nastąpił wzrost o 0,2%. Od marca ruszył program „Od prac publicznych do sektora prywatnego”, w ramach którego stworzona została materialna motywacja do samodzielnego przejścia osób zatrudnionych w programach prac publicznych do sektora prywatnego: pracownicy zatrudnieni przy pracach publicznych, którzy znajdą nowe zatrudnienie na czas nieokreślony lub określony (m.in. na 12 miesięcy) w sektorze prywatnym otrzymają bonusy (miesięcznie 22 800 HUF – ok. 320 zł) na czas, który jeszcze im pozostał z przerwanej umowy o pracę na czas określony w ramach prac publicznych. W I kwartale br. liczba zatrudnionych była wyższa o 2,7% r/r, bez uwzględnienia pracowników zatrudnionych przy pracach publicznych wzrosła o 3,3%. W maju zapał pracodawców do zatrudniania pracowników w przemyśle i handlu nieco osłabł, w przemyśle budowlanym nieco wzrósł, a w kręgu firm usługowych znacznie się wzmocnił. I choć wzrosły nieco obawy społeczeństwa przed bezrobociem, to nadal znajdują się one na bardzo niskim poziomie. Liczba zatrudnionych w br. może wzrosnąć o 2-2,5%, a w przyszłym roku o 1,5-2%. Inflacja, która w latach 2014-16 praktycznie znikła, w ostatnich miesiącach ubiegłego roku - w rezultacie wzrostu cen paliw - zaczęła się ożywiać i w lutym br. osiągnęła swój tegoroczny szczyt na poziomie 2,9%. W obniżeniu się średniego wzrostu cen – w maju ceny rosły już tylko przeciętnie o 2,1% - również główną rolę odegrały ceny paliw. W skali całego roku przy dalszym falowaniu spodziewać się można 2,5% inflacji, a w przyszłym roku - 3%. Mimo dynamicznego (dwucyfrowego) wzrostu dochodów konsumpcja w I kwartale rosła w umiarkowanym tempie 2,5%. Rzeczywista siła nabywcza z pewnością rosła znacznie wolniej od płac realnych. Częściowo powodem tego jest przejściowy spadek wartości realnej emerytur, lecz najbardziej to, że dla kompensacji wymuszonych podwyżek płac minimalnych w szczególności w małych firmach zmalała skala zjawiska „płacenia pod stołem”. Natomiast w dalszej części roku konsumpcja prawdopodobnie nabierze dynamiki, w tym i w następnym roku spodziewać się można ok. 3,5% wzrostu. W I kwartale roku akumulacja środków trwałych wzrosła do 28,4% r/r. Takie dane są wynikiem w części oddziaływania niskiej bazy, w części oddziaływania rozliczenia poszczególnych gigaprojektów, a częściowo także startem projektów finansowanych ze środków unijnych w ramach perspektywy 2014-20. Sektor prywatny odnotował wzrost akumulacji rzędu 40%, sektor państwowy – 31%. Gospodarka węgierska w 2017 roku wykaże co najmniej 12-procentową dynamikę akumulacji środków trwałych, lecz możliwe, że będzie ona jeszcze wyższa, a w przyszłym roku wyniesie 15%. Węgierski bank centralny także w maju nie zmodyfikował stopy bazowej i według jego komunikacji poziom obecny (0,9%), na którym stopa plasuje się od marca ub. roku, zostanie utrzymany do końca 2019 roku. Węgierskie państwowe papiery wartościowe znajdują właścicieli nadal przy bardzo niskim poziomie oprocentowania, stopa referencyjna rocznych obligacji państwowych wynosi 0,12%. Zdaniem GKI, rząd, podobnie jak w przypadku programu redukcji kosztów energii dla gospodarstw domowych, w głównej mierze ponoszeniem ciężarów wyborczej polityki gospodarczej za sprawą forsowanych podwyżek płac obarcza przedsiębiorstwa, za cenę pogorszenia się ich konkurencyjności. Dzięki tym metodom mimo tego, że przed wyborami w licznych dziedzinach spodziewać się można dalszego wzrostu wydatków, a tym samym zwiększenia się deficytu, pozostanie on poniżej 3% PKB (w 2017 roku na poziomie ok. 2,5%, w 2018 roku - ok. 2,8%). Zadłużenie państwa natomiast, przy rocznej redukcji na poziomie 0,5-1%, z 74,1% PKB na koniec 2016 roku obniży się w 2017 roku do 73,5% PKB, a w 2018 roku do 73% PKB. Natomiast wzrost w okresie przyspieszenia dynamiki gospodarczej deficytu budżetowego (mierzonego w stosunku do PKB) jest niekorzystny, bo pogarsza się w ten sposób bilans strukturalny, co zagraża procesowi trwałej redukcji zadłużenia państwa.

     

     

     

    Dane za 2016 rok

    Prognoza GKI na 2017 rok

    Prognoza GKI na 2018 rok

    Produkcja PKB (poprzedni rok = 100)

    102

    103,5

    103,7

    Inwestycje (poprzedni rok = 100)

    80

    112

    109

    Konsumpcja (poprzedni rok = 100)

    104,2

    103,5

    103,5

    Połączony bilans rachunku bieżącego i kapitałowego w mld EUR

    5,5

    4,5

    3,8

    Połączony bilans rachunku bieżącego i kapitałowego w % PKB

    5,4

    6,3

    6,6

    Produkcja przemysłowa

    100,9

    105

    106

    Produkcja budowlana

    81,2

    120

    118

    Eksport towarów

    104,4

    108

    108

    Import towarów

    104,7

    109

    109

    Obroty handlu detalicznego

    104,7

    104

    104

    Bezrobocie

    5,1

    4,2

    4,0

    Płace brutto (sektor prywatny)

    105,4

    110

    107

    Płace brutto (sektor budżetowy)

    107,8

    113,5

    108

    Płace realne

    107,4

    108,5

    104,5

    Stopa bazowa MNB

    0,90

    0,90

    0,90

    Kurs EUR/HUF

    311,5

    313

    317

    Inflacja

    100,4

    102,5

    103

    Bilans obrotów towarowych (mld EUR)

    9,9

    9

    8,3

    Bilans budżetu (obrotów pieniężnych, bez samorządów - w mld HUF)

    -848,3

    -1300

    -1500

    Stopa referencyjna rocznych państwowych papierów wartościowych (%)

    0,15

    0,2

    2,0

     

    OECD: Węgrzy coraz lepiej zarabiają, a konkurencyjność się pogarsza. W najświeższej, czerwcowej prognozie dla Węgier Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) zwraca uwagę, że za sprawą wzrastającej dynamiki gospodarki, braku siły roboczej i znacznej podwyżki płac minimalnych płace realne rosną w szybszym tempie niż produktywność, co pogarsza konkurencyjność Węgier. Zdaniem OECD rząd mógłby zmniejszyć napięcia na rynku pracy oraz presję inflacyjną, gdyby szybciej likwidował programy prac publicznych. Jak oceniają eksperci organizacji, dzięki wzrostowi płac realnych w 2016 roku to już konsumpcja gospodarstw domowych była motorem wzrostu gospodarki i ta jej rola będzie tylko wzrastać w przyszłości. Z powodu niższych wydatków państwowych inwestycje w ubiegłym roku spadły, lecz dzięki przyśpieszonej wypłacie środków unijnych w roku bieżącym prawdopodobnie ponownie odnotują znaczący wzrost. Zwiększające się inwestycje sektora prywatnego w niewielkiej części były w stanie skompensować wyhamowanie państwowych wydatków inwestycyjnych. Zdaniem OECD produkcja przemysłowa oraz wzrost zamówień eksportowych zapewni w 2017 roku prawdopodobnie dalszy wzrost inwestycji przedsiębiorstw. Dzięki nowym rodzajom dotacji do zakupu mieszkań (CSOK) mocno podskoczy też liczba pozwoleń budowlanych oraz inwestycje sektora budowlanego. Jednocześnie tworzenie nowych miejsc pracy przez przedsiębiorstwa przyczyniło się do spadku stopy bezrobocia do 4,5%, obniżyła się też nieco liczba zatrudnionych w ramach programów prac publicznych. Wzrost wynagrodzeń w firmach prywatnych przyśpieszył i proces ten będzie kontynuowany, bo na mocy zawartego pod koniec ubiegłego roku porozumienia płacowego redukcja składek pracodawców oraz podwyżka płacy minimalnej będą następowały także w 2018 roku. OECD liczy w bieżącym roku na wzrost PKB Węgier o 3,8%, a w przyszłym – o 3,4%. To odpowiednio aż o 1,3% i 1,2% więcej niż w poprzedniej prognozie z listopada ub. roku, choć wciąż mniej niż zapowiada rząd. Według analityków OECD polityka fiskalna rządu także w 2017 roku pozostanie ekspansywna, został bowiem obniżony CIT, składki pracodawców i VAT na niektóre towary i usługi, podczas gdy wydatki budżetowe i dotacje mieszkaniowe zostały przez rząd zwiększone. Za sprawą tych działań deficyt budżetowy może się zwiększyć do 2,6% PKB. Organizacja zwraca uwagę na to, że wzrost popytu będący konsekwencją wzrostu wydatków budżetowych zwiększa napięcia na rynku pracy i presję kosztową. Węgierski bank centralny (MNB) zasygnalizował, że jego luzująca polityka monetarna nadal w odpowiedni sposób wspiera osiągnięcie 3-procentowego celu inflacyjnego. Ponieważ jednak wzrost wynagrodzeń realnych już i tak przekracza tempo wzrostu produktywności, przez cały czas słabnie też konkurencyjność na bazie zysku oraz konkurencyjność na bazie kosztów, co zmniejsza atrakcyjność Węgier jako punktu docelowego bezpośrednich inwestycji zagranicznych (FDI). Zdaniem ekspertów OECD wyniki gospodarki węgierskiej także w 2018 roku będą nadal zależeć od kształtowania się konsumpcji wewnętrznej. Ponieważ wzrost kosztów pogarsza konkurencyjność przedsiębiorstw, tempo wzrostu eksportu będzie się zmniejszać. Równolegle z tym wzrost importu obniży dużą nadwyżkę rachunku bieżącego bilansu płatniczego. Według założeń OECD do końca 2018 roku brak siły roboczej podwyższy inflację do 3,4%. Eksperci OECD są zdania, że szybsza redukcja programów prac publicznych byłaby w stanie zwiększyć liczbę siły roboczej będącej do dyspozycji sektora prywatnego, co jednocześnie obniżyłoby napięcia na rynku pracy oraz presję inflacyjną. Podobnie zresztą gdyby w wyniku inwestycji państwowych i przedsiębiorstw produktywność byłaby w stanie bardziej wzrosnąć, wówczas Węgry mogłyby zachować swą zdolność do przyciągania kapitału. Gdyby pojawiły się turbulencje finansowe, które przyhamowałyby wzrost gospodarczy w Europie, obniżyłyby one eksport w takim samym stopniu jak zwiększające się koszty pracy.

    Prognoza OECD dla Węgier (%)

     

    2016

    2017

    2018

    Wzrost PKB

    1,9

    3,8

    3,4

    Konsumpcja gospodarstw domowych

    5

    5

    5

    Wydatki sfery budżetowej

    0,1

    1

    1,1

    Akumulacja środków trwałych brutto

    -15,5

    8,3

    7,2

    Eksport

    5,8

    4,8

    5,4

    Import

    5,7

    5,8

    6,8

    Inflacja

    0,4

    3

    3

    Stopa bezrobocia

    5,1

    4,2

    3,9

    Bilans budżetu (% PKB)

    -1,8

    -2,6

    -2,7

    Zadłużenie państwa brutto wg kryteriów Maastricht (% PKB)

    73,8

    72,9

    71,2

    Rachunek bieżącego bilansu płatniczego (% PKB)

    4,9

    3,6

    2,1

    Źródło: OECD Economic Outlook June 2017

     

    W ustawie budżetowej na 2018 rok zapisana będzie premia emerytalna. Sekretarz stanu w Ministerstwie Zasobów Ludzkich Bence Rétvári poinformował, że w 2018 roku pierwszy raz na wyodrębnionej pozycji w ustawie budżetowej umieszczona zostanie tzw. premia emerytalna, na którą rząd przeznaczyć ma w przyszłym roku 32 mld HUF. Zaplanowany został też 3-procentowy wzrost emerytur, wobec takiej samej inflacji. Zgodnie z węgierskim ustawodawstwem obowiązek wypłaty premii na rzecz osób pobierających świadczenia  emerytalne powstaje wówczas, gdy gospodarka rośnie powyżej 3,5%, a rząd jest w stanie utrzymać założony w ustawie budżetowej poziom deficytu w ryzach. Kwota premii jest ilorazem wzrostu gospodarczego w przedmiotowym roku powyżej poziomu 3,5% oraz 25% kwoty emerytury z listopada przedmiotowego roku, nie wyższej jednak niż kwota 20 tys. HUF (ok. 280 zł). Po uwzględnieniu 1,6% w br. i 3% waloryzacji inflacyjnej emerytur w przyszłym roku średnia emerytura wyniesie ok. 126 tys. HUF (ok. 1765 zł), a przeciętna kwota premii emerytalnej według obliczeń analityków może stanowić jednorazowo ok. 16 tys. HUF (ok. 225 zł). 3-procentowa inflacyjna waloryzacja emerytur w skali 2018 roku oznaczać będzie podwyższenie w listopadzie 2018 roku emerytury średniej o kwotę 44 tys. HUF (ok. 616 zł) - miesięcznie o 3660 HUF (ok. 51 zł). W sumie w ustawie budżetowej na 2018 rok wydatki związane z emeryturami wzrosną o 242 mld HUF r/r (ok. 3,39 mld zł). Jeżeli bieżący rok przyniesie dynamikę gospodarki powyżej 3,5%, a rząd taką zakłada, wypłacenie jednorazowej premii również będzie obowiązkowe. Z tego powodu rząd przedłożył pod koniec maja (po otrzymaniu danych wzrostowych za I kwartał br.) poprawkę do ustawy budżetowej na 2017 rok, w której przewiduje przeznaczyć na ten cel w br. kwotę 24,06 mld HUF (ok. 336,8 mln zł).

     

    Budżet na 2018 rok zatwierdzony. 15 czerwca br. parlament zatwierdził budżet na 2018 rok, w którym zakłada się wzrost gospodarczy na poziomie 4,3% PKB, deficyt budżetowy na poziomie 2,4% PKB oraz stopę inflacji na poziomie 3% w skali roku. Przewidywany jest również spadek poziomu długu publicznego w relacji do PKB – do 69,5%. Wśród zmian należy wyróżnić dodatkowe 20 mld HUF przeznaczone na działania mające na celu stawienie czoła wyzwaniom demograficznym. Obejmują one m.in. przejęcie przez państwo części zadłużenia rodzin, kredytów studenckich zaciągniętych przez matki z trójką lub większą liczbą dzieci oraz przedłużenie okresu kwalifikowalności świadczeń z tytułu opieki nad dziećmi dla matek z wyższym wykształceniem. Dodatkowo świadczenia macierzyńskie i tzw. obligacje dla niemowląt będą dostępne dla obywateli Węgier mieszkających za granicą. Wcześniej Rada Budżetowa zatwierdziła projekt budżetu na 2018 r. (jej zgoda jest wymagana do przekazania budżetu do parlamentu), a także zmiany w budżecie na 2017 r. Rada stwierdziła, że zgodnie z przepisami prawa dług publiczny spada w stosunku do PKB z 73,5% w 2016 r., do przewidywanego 71,4% w tym roku i 69,5% w 2018 r. Rada wyraziła wątpliwości co do tego, czy rządowa prognoza wzrostu PKB na poziomie 4,3% PKB w 2018 r. będzie możliwa do zrealizowania. Po przyjęciu budżetu przez parlament minister gospodarki narodowej (na Węgrzech nie ma resortu finansów, za budżet odpowiada MGN) Mihály Varga przypomniał, że działania rządu koncentrują się na wspieraniu rodzin, podwyżkach płac, wprowadzeniu ulg podatkowych i wspieraniu przedsiębiorstw. Wskazał też, że rodziny, przedsiębiorstwa i inne podmioty mają okazję poznać działania w zakresie polityki gospodarczej i społecznej przewidziane w budżecie na pół roku przed wejściem ustawy w życie. Jak podkreślił, cel rządu pozostaje niezmieniony: każda warstwa społeczeństwa powinna korzystać z coraz lepiej funkcjonującej gospodarki węgierskiej, a przyszłoroczny budżet sprawia, że Węgry są krajem, w którym warto pracować i założyć rodzinę.

     

    Pakiet podatkowy do ustawy budżetowej na 2018 rok uchwalony. Pakiet podatkowy resortu gospodarki na przyszły rok został uchwalony przez parlament 13 czerwca br., większością głosów partii rządzących oraz skrajnie prawicowego Jobbiku. W wyniku zmian podatkowych, w przyszłym roku o ok. 260 mld HUF więcej pozostanie w gospodarstwach domowych i przedsiębiorstwach. Podatek VAT od kilku towarów i usług zostanie obniżony - dotyczyć to będzie m.in. podatku od usług internetowych, którego obniżenie ze stawki 18% do 5% przyniesie oszczędności dla firm i gospodarstw domowych rzędu 22 mld HUF rocznie. Obniżony zostanie również podatek VAT od ryb, co ma znacznie zwiększyć liczbę osób regularnie spożywających ryby oraz przynieść ok. 3,5 mld HUF oszczędności dla gospodarstw domowych. W wyniku decyzji parlamentu, podmioty oferujące noclegi turystyczne i usługi hotelarskie będą mogły wybierać bardzo korzystny i prosty sposób opodatkowania dający duże oszczędności, jakim jest podatek ryczałtowy w rocznej kwocie 38,4 tys. HUF od pokoju, w przypadku trzech mieszkań lub domów wypoczynkowych, zamiast dotychczasowego jednego mieszkania lub domu wypoczynkowego. Zwiększy się też krąg podmiotów mogących korzystać z ulg dla małych zakładów warzących piwo. Zwiększona zostanie dotychczasowa granica 8 tys. hektolitrów – od lipca br. przedsiębiorcy wytwarzający rocznie nie więcej niż 200 tys. hektolitrów piwa stosować będą mogli 50% ulgę od podatku akcyzowego. Inną zmianą będzie zwolnienie nowych firm z obowiązku rejestracji w organie samorządu terytorialnego. Samorząd będzie automatycznie informowany o założeniu nowego przedsiębiorstwa przez Narodowy Urząd Podatkowy i Celny (NAV).

     

    300 mld HUF (4,12 mld PLN) na rozwój turystyki. Minister rozwoju narodowego Miklós Seszták zapowiedział wraz z prezesem Węgierskiej Agencji Turystyki Zoltánem Gullerem największy jak dotychczas program wsparcia dla tego sektora – przeznaczone nań środki mają sięgnąć 300 mld HUF (niemal 1 mld EUR). Wnioski o bezzwrotne środki będzie można składać od 30 września  br. Do końca programu, mającego potrwać do 2030 roku, odnowione ma zostać 2 tys. miejsc noclegowych, 30 tys. pokoi i powstać ma 5 tys. nowych miejsc pracy – rząd chce w ten sposób umożliwić jakościowy rozwój hoteli i pensjonatów znajdujących się na prowincji. Rząd zamierza zapewnić środki na finansowanie programu z budżetu krajowego. Podmioty składające wnioski o dofinansowanie swej inwestycji obok 50% bezzwrotnej dotacji państwowej złożyć też mogą wniosek do państwowego banku MFB o udzielenie kredytu na pozostałe 30% wartości inwestycji, podczas gdy 20% inwestycji inwestorzy powinni sfinansować z własnych środków. Dotacja ta ma się przyczynić według zamierzeń resortu rozwoju do wzrostu udziału turystyki w PKB do końca 2019 roku z dotychczasowych 10% do 16% PKB. Według założeń odnowione obiekty noclegowe za sprawą inwestycji odnotują 20% wzrostu dochodów, a ich wyższe dochody przełożą się również na większe wpływy z VAT po stronie państwa. Rozpisanie konkursów umożliwi nadrobienie zaniechanych renowacji, konserwacji i inwestycji obiektów. Jak poinformował prezes MFB Tamás Bernáth, preferencyjne kredyty MFB udzielane będą na rozwój nieruchomości o przeznaczeniu handlowym z okresem spłaty od 2-15 lat i przy współpracy z bankami komercyjnymi. Prawie wszystkie węgierskie banki będą mogły oferować preferencyjne kredyty – czy to z elementami dotacji, czy też bez niej. Kredyty te będą dostępne dla małych i średnich przedsiębiorstw z rocznymi przychodami do 15 mld HUF, a kwota kredytu wynieść będzie mogła od 10 mln - 500 mln HUF w przypadku rozbudowy, powiększenia istniejącego obiektu noclegowego oraz 500 mln - 3 mld HUF w przypadku budowy nowego obiektu. Konkursy na dotacje będą ogłaszane regionami – najpierw w regionie jeziora Balaton, potem w regionach Sopron-Fertő, Tokaj, Górna Cisa, Nyírség.

     

    Temat Paks2 na międzynarodowej wystawie Atomexpo w Rosji. Na IX międzynarodowej wystawie Atomexpo w Rosji Walerij Limarenko, prezes Atomstrojexportu (spółki zależnej Rosatom), zapowiedział, że już w tym roku ogłoszone zostaną kolejne przetargi, by w przyszłym roku rozpocząć budowę nowych bloków elektrowni jądrowej w węgierskim Paks (tzw. projekt Paks2). Wcześniej Rosatom ogłosił przetargi na zakup części turbiny i przedłużył termin składania ofert. Limarenko przypomniał, że porozumienie międzyrządowe między Rosją a Węgrami wymaga, by 40% podwykonawców stanowiły firmy węgierskie. Odpowiedzialny za budowę Paks minister János Süli potwierdził, że kontakt z Rosjanami odbywa się niemal codziennie, a realizacja projektu przebiega zgodnie z planem. Podkreślił również, że w celu umożliwienia sprawnej realizacji budowy elektrowni jądrowej konieczna będzie modernizacja dróg w pobliżu Paks. Przypomniał, że węgierski rząd wprowadził poprawki do ustawy o energetyce jądrowej, aby odpowiedzieć na zastrzeżenia Komisji Europejskiej – Bruksela sprzeciwiła się temu, że w rozporządzeniu przewidziano przejęcie kontroli nad budową Paks od Urzędu ds. Energii Jądrowej (OAH). Dodatkowo podczas Atomexpo rosyjski Rosatom podpisał deklarację o przyszłej współpracy z państwowym koncernem energetycznym MVM (Magyar Villamos Művek Zrt.). Głównym celem podpisanego dokumentu  jest rozwijanie współpracy dwustronnej w zarządzaniu elektrownią jądrową Paks, a także rozwijanie projektów dotyczących energii odnawialnej w regionie Europy Środkowej i Wschodniej oraz na Bałkanach. Rosatom podpisał również umowę z uniwersytetem w Debreczynie na utworzenie nowego wydziału koncentrującego się na tematach związanych z energią jądrową.

     

    Przyszły ambasador Węgier w USA chciałby amerykańskiego gazu na Węgrzech. László Szabó, przyszły ambasador Węgier w USA, wystąpił na uroczystym obiedzie Amcham (Amerykańskiej Izby Handlowej) w Budapeszcie. Stwierdził między innymi, że jako ambasador będzie przekonywał stronę amerykańską, że Węgry mogą być atrakcyjnym partnerem handlowym i są w stanie wiele zaoferować amerykańskim firmom. Przypomniał również, że bezpieczeństwo energetyczne Węgier jest kluczową sprawą dla obecnego gabinetu i w związku z tym, jeżeli uda się uruchomić terminal LNG na chorwackiej wyspie Krk, wówczas amerykańskie firmy z powodzeniem będą mogły dostarczać swój gaz na Węgry, który będzie mógł konkurować z rosyjskim.

     

    Rząd powołał koalicję na rzecz rozwoju technologii 5G. 19 czerwca br. utworzona została koalicja na rzecz rozwoju technologii 5G, która skupia 50 instytucji rządowych, firm, izb gospodarczych, uniwersytetów, instytutów badawczych i organizacji społeczno-gospodarczych. Celem powołania koalicji pomiędzy podmiotami prywatnymi a publicznymi jest stworzenie strategii rozwoju technologii 5G oraz zapewnienie odpowiedniego otoczenia, które umożliwi Węgrom wpływanie na ustalanie światowych standardów 5G. Dzięki tym działaniom Węgry mają się stać jednym z wiodących ośrodków rozwoju 5G w Europie. Dodatkowo koalicja ma się przyczynić do realizacji zamierzeń rządu, tj. zapewnienia wszystkim obywatelom równego dostępu do dóbr cyfrowych. W latach 2018-19 operatorzy komórkowi (przy współudziale spółek-matek) będą musieli poczynić konkretne inwestycje, dzięki czemu technologie 5G będą mogły być wdrażane w kilku dziedzinach, takich jak inteligentne domy i miasta, aplikacje, wyższe wykształcenie, bankowość i transport.

     

    Wynagrodzenia na Węgrzech stale rosną. Centralny Urząd Statystyczny (KSH) podał, że przeciętne wynagrodzenie brutto na Węgrzech wyniosło w kwietniu 303 000 HUF i było o 14,6% wyższe niż rok wcześniej. Także przeciętne wynagrodzenie netto wzrosło o 14,6% (r/r) i wyniosło 201 500 HUF. W okresie styczeń – kwiecień 2017 r. największy wzrost płac odnotowano w sektorze publicznym (15,2%), a w sektorze prywatnym 10,6%. Na wzrost wynagrodzeń miał wpływ wzrost o 15 % płacy minimalnej i o 25 % tzw. gwarantowanego minimalnego wynagrodzenia, a także wyrównania płac w sektorze publicznym oraz w państwowych spółkach. Minister gospodarki narodowej Mihály Varga wskazał, że nieprzerwanie od 52 miesięcy utrzymuje się trend wzrostowy, jeśli chodzi o płace. Sześcioletnia umowa o wynagrodzeniach, która przewiduje znaczny wzrost płacy minimalnej i tzw. gwarantowanego minimalnego wynagrodzenia (dla wykwalifikowanych pracowników), a także obniżenie podatków od wynagrodzeń, przyczyniła się - wraz z niektórymi działaniami proefektywnościowymi - do dalszego wzrostu liczby miejsc pracy.  Jak wskazał Mihály Varga, popyt na pracę będzie dalej oparty o zwiększane zdolności produkcyjne przedsiębiorstw, niskie ceny energii, ożywienie w budownictwie i przyspieszenie absorpcji funduszy unijnych.

     

    Podwyższenie płacy minimalnej opóźnia inwestycje w firmach. Instytut Badań nad Gospodarką i Przedsiębiorcami, po przeprowadzeniu w kwietniu br. badań wśród 3200 prezesów firm (na Węgrzech jest zarejestrowane jest ich w sumie ok. 500 tysięcy) stwierdził, że wśród przedsiębiorstw najbardziej charakterystyczną reakcją na podwyżkę płacy minimalnej jest odłożenie zaplanowanego podwyższenia liczby załogi (29%), podwyższenie - dla uniknięcia napięć płacowych - wynagrodzeń pracowników zarabiających powyżej płacy minimalnej (26%) oraz odłożenie planowanych inwestycji na później (24%). 20% firm decyduje się na obniżenie tzw. ruchomych składników płacy (np. premii). 12% firm modyfikuje zakres zadań zatrudnionych, 10% przechodzi na zatrudnianie w niepełnym wymiarze czasu lub obniża inne świadczenia (np. bony żywnościowe), 8% sięga po wypowiedzenia. Instytut stwierdził, że powyższe reakcje cechują najbardziej mikroprzedsiębiorstwa, firmy działające wyłącznie na bazie kapitału węgierskiego oraz nieeksportujące.

     

    Według banku centralnego Węgrzy są bardziej zamożni niż inne narody regionu. Węgierski bank Narodowy (MNB) opublikował kompleksowe wydawnictwo statystyczne na temat majątku węgierskich gospodarstw domowych oraz procesach ich finansowania. Wynika z niego, że statystycznie Węgrzy są bogatsi niż ich sąsiedzi z regionu Europy Środkowej. Jak podkreślono na konferencji prasowej MNB, wydawnictwo na poziomie danych niekoniecznie zawiera nowe dane, ale ma to być pierwsza okazja, gdy zestawiono dane mikro- i makrogospodarcze, krajowe i międzynarodowe oraz opracowano wyniki pierwszego krajowego badania odnośnie sytuacji majątkowej społeczeństwa. Zaakcentowano cztery tezy: 1. Od 2008 roku oszczędności gospodarstw znacznie wzrosły. 2. Wszystkie środki gospodarstw domowych na koniec 2015 roku wyniosły 90 mld HUF (ok. 1,26 mld zł), z czego połowę stanowiły środki pieniężne. 3. Zadłużenie węgierskiego sektora gospodarstw znajduje się wśród najniższych w Europie. 4. Proporcje środków węgierskich gospodarstw są zrównoważone, a udział środków pieniężnych permanentnie wzrasta. Jak stwierdza się w publikacji, społeczeństwo węgierskie naturalnie nie należy do najbardziej majętnych w UE, ale wyprzedza Czechów, Słowaków, a także Polskę, a pod względem majątku netto przypadającym na jedno gospodarstwo wyprzedza Słowaków i Polaków. W porównaniu regionalnym struktura środków gospodarstw jest zrównoważona. W krajach rozwiniętych znacznie większy jest udział rezerw ubezpieczeniowych, z drugiej strony bezpośrednie posiadanie na własność papierów wartościowych nie jest tam na tyle popularne jak na Węgrzech. Zobowiązania węgierskich gospodarstw znajdują się na niskim poziomie, w kręgu badanych krajów są najniższe – częściowo z powodu przeprowadzonego w ostatnich latach przez rząd na masową skalę oddłużania kredytobiorców. Według badania majątkowego przeprowadzonego w 2014 roku na 6207 węgierskich gospodarstwach majątek brutto gospodarstw wynosił wówczas 69 mld HUF (ok. 966 mln zł), netto – 63 mld HUF, przy czym blisko ¾ majątku stanowiły środki realne. Znacznie większy od średniej unijnej jest majątek węgierskich gospodarstw w postaci nieruchomości, a pod względem majątku samochodowego Węgrzy odstają od średniej unijnej (tylko połowa gospodarstw posiada samochód), podobnie zresztą jak w dziedzinie lokat bankowych, bonów inwestycyjnych, ubezpieczeń na życie. Różnice majątkowe na Węgrzech są niższe niż średnia UE, co jednak nie oznacza, że nie występują. Według szczegółowego badania MNB z 2014 roku dolne 50% węgierskich gospodarstw domowych dysponuje 15% całego majątku niepieniężnego gospodarstw (głównie nieruchomości), zaś górna połowa dysponuje 85%. Ta proporcja w przypadku środków pieniężnych (głównie oszczędności) wygląda podobnie: 10% do 90%, zaś w przypadku majątku netto tj. po odliczeniu zobowiązań (pobrane kredyty) -  11% do 89%. Jeżeli spojrzeć na najbogatsze 20% gospodarstw, można stwierdzić, że do nich należy 54% majątku niepieniężnego, 75% środków pieniężnych oraz 67% całego majątku netto wszystkich gospodarstw. Jeśli zaś weźmiemy pod uwagę tylko 10% najzamożniejszych wówczas okazuje się, że to w nich koncentruje się 35% majątku niepieniężnego, 66% majątku pieniężnego i 52% majątku netto. Rzuca się mocno w oczy, że w przypadku środków pieniężnych różnice majątkowe są znacznie większe niż w przypadku majątku niepieniężnego, czego główną przyczyną jest, że obrębie środków pieniężnych równolegle ze wzrostem majątku coraz większe staje się znaczenie udziałów, akcji firmowych, zaś w przypadku środków niepieniężnych proporcja nieruchomości mieszkalnych będących w posiadaniu szerokich rzesz społeczeństwa. Z majątku najbogatszego 1% gospodarstw 78% stanowiły środki finansowe, podczas gdy pozostałe 9% z pierwszych 10% gospodarstw posiadało już tylko 50% środków pieniężnych w swym majątku.

     

    Lepsze zarządzanie finansami publicznymi.  Podczas konferencji „Public Internal Control”, zorganizowanej w Budapeszcie przez Komisję Europejską (Dyrekcję Generalną ds. Budżetu), sekretarz stanu ds. finansów publicznych w Ministerstwie Gospodarki Narodowej Péter Benő Banai powiedział, że rozwój i unowocześnienie mechanizmów kontrolnych w obszarze finansów publicznych jest kluczowe dla stabilnych finansów publicznych. Péter Benő Banai z zadowoleniem przyjął fakt, że Węgry zostały wybrane do organizacji konferencji z udziałem przedstawicieli wszystkich państw członkowskich UE. Dyskusja podczas konferencji koncentrowała się na rozwoju systemu kontroli finansów publicznych. Było to także forum wymiany informacji i doświadczeń dotyczących najlepszych praktyk, innowacji, jak również obecnych i przyszłych wyzwań w obszarze finansów publicznych. Jak podkreślił minister, węgierski rząd jest zdeterminowany w dążeniu do prowadzenia zrównoważonej polityki fiskalnej i zapewnienia stabilności finansów publicznych. Jednym z instrumentów zapewniających tę stabilność jest terminowa przedstawianie ustaw budżetowych. Przypomniał, że na Węgrzech już trzeci rok z rzędu, projekt budżetu na kolejny rok jest przesyłany do parlamentu wiosną a nie jesienią.  Polityka gospodarcza prowadzona przez rząd przynosi pozytywne efekty, zapewniając wystarczające fundusze do zarządzania finansami publicznymi i realizacji założeń budżetu państwa. Jednak żadne z działań rządu w dziedzinie polityki gospodarczej nie odniosłoby sukcesu bez wsparcia, uznawanego na arenie międzynarodowej, systemu zarządzania i nadzoru nad finansami publicznymi. Jak podkreślił minister, w obszarze zarządzania finansami publicznymi w ostatnich dziesięcioleciach Węgry przebyły długą drogę. Powstała Państwowa Inspekcja Finansowa i zakończono proces dostosowywania prawa do standardów europejskich i międzynarodowych. Najważniejsze było jednak  przyjęcie konstytucji, w której cały rozdział został poświęcony finansom publicznym. Zgodnie z konstytucją należy zmniejszyć relację długu publicznego do PKB, a finanse publiczne muszą być zarządzane zgodnie z zasadami transparentności i celowości. 

     

    Brak pośpiechu Węgier w przystąpieniu do strefy euro. Minister gospodarki narodowej Węgier Mihaly Varga na spotkaniu Joint Venture Association oświadczył, że przystąpienie do strefy euro jest celem długoterminowym Węgier, ale nie jest to sprawa pilna. Węgry, podobnie jak inne kraje, czekają z przyjęciem wspólnej waluty, do momentu w którym strefa euro upora się ze swoimi wewnętrznymi problemami. Minister podkreślił, że Węgry spełniają wszystkie kryteria konwergencji, poza kryterium kursu walutowego. Węgry są gotowe przyjąć euro, ale zależy to także od tego, czy będzie to wystarczająco korzystne z punktu widzenia konkurencyjności węgierskiej gospodarki. Rząd w Budapeszcie nie może doprowadzić do sytuacji, w której Węgry podzieliłyby los Grecji czy Portugalii. W zeszłym roku Minister Varga, zapowiedział, że nie wyklucza wstąpienia Węgier do strefy euro do 2020 r. Zastrzegł wówczas, że aby mogło do tego dojść, sytuacja w strefie euro musi się ustabilizować, a Węgry muszą osiągnąć odpowiedni stopień rozwoju gospodarczego.

     

    W poszukiwaniu dróg wyjścia z pułapki niskiego wzrostu na Forum OECD w Budapeszcie. Sekretarz Generalny OECD Angel Gurría podkreślił, że Globalne Forum na rzecz Produktywności zostało powołane w 2015 r., w celu wskazania średnio i długookresowych czynników wpływających na wydajność i konkurencyjność gospodarek. Minister gospodarki narodowej Mihály Varga przedstawił podczas Forum wyzwania związane z wydajnością, przed jakimi stoi węgierska gospodarka oraz działania na rzecz konkurencyjności, które rząd w Budapeszcie wdrożył lub planuje wdrożyć. Według ministra, światowa gospodarka światowa, w tym również gospodarki wysokorozwinięte, stoją przed wyzwaniem jak uniknąć pułapki niskiego wzrostu. Kraje mogą wyjść z tej pułapki tylko wtedy, gdy rządy będą prowadzić pro-wzrostową politykę gospodarczą, nawet przy ograniczonych możliwościach budżetowych. Mogą dostarczyć dodatkowego impulsu dla wzrostu gospodarczego poprzez tworzenie miejsc pracy, wprowadzanie ulg podatkowych oraz pobudzenie inwestycji, w szczególności tych, które mogą przynieść zysk w krótkim okresie. Jak podkreślił na Węgrzech te środki polityki gospodarczej zostały wdrożone już dawno temu. Na Węgrzech kryzys uwidocznił pewne strukturalne problemy węgierskiej gospodarki (m.in. zbytnie uzależnienie od eksportu), dlatego działania rządu koncentrować się będą w najbliższym czasie na zmniejszaniu luki technologicznej, tworzeniu klimatu przyjaznego dla biznesu, dostosowaniu kształcenia zawodowego do rynku pracy oraz prowadzeniu dialogu z przedsiębiorstwami.

     

    Coraz mniej szarej strefy w węgierskiej gospodarce. Podczas międzynarodowej konferencji nt. podatków prezes ÁSZ (węgierskiej Najwyższej Izby Kontroli) przedstawił działania na rzecz ograniczenia szarej strefy, przewidziane w budżecie na 2018 rok oraz podjęte w wyniku kontroli przeprowadzonych w NAV. László Domokos przypomniał, że podczas opiniowania projektu budżetu na 2015 rok, ÁSZ uznał 72% zaplanowanych dochodów budżetowych za uzasadnione, rok później już 90%, a na 2017 rok 100%. Pokazuje to, że w kolejnych latach budżet Węgier ulegał stabilizacji, system podatkowy stał się bardziej przewidywalny, a wprowadzone nowe rozwiązania (tj. system kas fiskalnych podłączonych on-line do urzędu skarbowego oraz elektroniczny system kontroli drogowego obrotu towarów (EKÁER)) funkcjonują i przynoszą założone efekty. Domokos dodał, że wg analityków w minionych latach udział szarej strefy obniżył się z 24% PKB do ok. 20-21%. Zdaniem prezesa ÁSZ warunkiem dalszego rozwoju i poprawy konkurencyjności węgierskiej gospodarki jest opracowanie wymogów dotyczących skuteczności i wydajności wydatków budżetowych.

     

    Węgrzy pracujący za granicą przesłali do kraju równowartość 3,3% PKB. W większości węgierskie transfery pochodzą od osób, które pracują za granicą tylko przejściowo, głównie w Niemczech i Austrii. W 2016 roku blisko 75% dochodów zagranicznych, wynoszących w sumie 3,5 mld EUR pochodziło właśnie z tych dwóch krajów. Co ciekawe Węgrzy, którzy na stałe pracują poza granicami kraju, przesyłają mniej pieniędzy na rzecz bliskich pozostających w kraju.

     

    --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

     

    2009

    2010

    2011

    2012

    2013

    2014

    2015

    2016

    2017

    Wzrost PKB (%)

    -6,5

    0,6

    1,7

    -1,5

    2,2

    3,9

    3,1

    1,8

    3,8 (I-III)

    Produkcja przemysłowa (%)

    -17,7

    10,5

    5,4

    -1,7

    1,4

    7,6

    7,5

    0,9

    -3,0 (IV)

    Inflacja (%)

    4,2

    4,9

    3,9

    5,7

    1,7

    -0,2

    -0,1

    0,4

    2,1 (V)

    Bezrobocie (%)

    10,0

    11,2

    10,9

    10,9

    10,2

    7,1

    6,8

    5,1

    4,4 (III-V)

    Węgry - podstawowe wskaźniki makroekonomiczne
     

    Źródło: Węgierski Urząd Statystyczny (KSH), r/r

     

     

    Opr.: Wydział Polityczno-Ekonomiczny Ambasady RP w Budapeszcie

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: